Японы Нагасаки мужийн Мацуура хотын Такашима арлын ойролцоо, далайн ёроолд живсэн Монголын эзэнт гүрний үеийн цэргийн хөлгөөс эртний тоглоомын хэрэгслүүд олджээ. Эдгээр нь өнөөгийн маажан тоглоомын үүсэлтэй холбоотой байх магадлалтай бөгөөд тухайн үеийн цэргүүдийн өдөр тутмын амьдралыг судлахад чухал ач холбогдолтой олдвор болж байгаа ажээ.
Археологичид далайн 17 метрийн гүнд орших хөлгийн үлдэгдэлд судалгаа хийх үеэрээ 29 ширхэг тоглоомын хавтан, таван шоо илрүүлсэн байна. Эдгээрийг Хятадын эртний «Тэнкюүхай» хэмээх тоглоомын хэрэгсэлтэй төстэй гэж үзэж байгаа бөгөөд уг төрлийн олдворыг энэ бүсээс анх удаа илрүүлжээ.
Судалгаа хийсэн хөлөг нь Хубилай хааны үед, 1281 онд Япон руу хийсэн Монголын хоёр дахь довтолгоотой холбоотой гэж үздэг гурван живсэн хөлгийн нэг юм. Хөлгийн хойд хэсгийн үлдэгдэл 15 орчим метр урт бөгөөд судлаачид анхны нийт уртыг нь 30 орчим метр байсан байж магадгүй гэж тооцоолжээ.
Кокүгакүин их сургуулийн профессор Эйши Икэдагийн тайлбарласнаар, тус газраас илэрсэн олдворуудын дийлэнх нь зэвсэг бус, өдөр тутмын хэрэглээний эд зүйлс аж. Энэ нь 750 орчим жилийн өмнө Япон руу хөдөлсөн цэргийн хөлөг дээр хүмүүс хэрхэн амьдарч, чөлөөт цагаа өнгөрүүлж байсныг ойлгох ховор боломжийг олгож байгаа юм.
Судлаачид тоглоомын хэрэгслүүдийг өнөөгийн маажан тоглоомын эртний уламжлалтай холбоотой байж болохыг онцолж байгаа ч шууд өвөг хэлбэр нь мөн эсэхийг эцэслэн тогтоогоогүй байна. Ийнхүү олон зууны турш далайн ёроолд хадгалагдсан эдгээр жижиг олдвор Монголын эзэнт гүрний цэргийн түүхээс гадна тухайн үеийн хүмүүсийн ахуй, соёлын тухай шинэ мэдээлэл өгч байна.
Эх сурвалж:
